Hội nghị phối hợp vận hành đảm bảo cung ứng điện miền Bắc năm 2026

Hội nghị có sự tham dự của ông Nguyễn Thế Hữu – Phó Cục trưởng Cục Điện lực, Bộ Công Thương; đại diện Cục An ninh kinh tế - Bộ Công an; về phía Công ty TNHH MTV Vận hành hệ thống điện và Thị trường điện quốc gia (NSMO) gồm có: ông Nguyễn Đức Cường – Chủ tịch HĐTV, ông Nguyễn Đức Ninh – Tổng giám đốc cùng các Trung tâm điều độ hệ thống miền, lãnh đạo các phòng ban liên quan; đại diện lãnh đạo Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Tổng công ty điện lực miền Bắc (EVNNPC), Tổng công ty điện lực Hà Nội (EVNHANOI), chủ các nhà máy điện, doanh nghiệp; Sở Công Thương một số tỉnh phía Bắc có phụ tải lớn...

Hội nghị được tổ chức trong bối cảnh địa chính trị thế giới diễn biến phức tạp, nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng, biến động giá nhiên liệu đầu vào, cùng với tác động của hiện tượng El Nino, nắng nóng kéo dài… với áp lực lớn, đòi hỏi vận hành hệ thống điện linh hoạt và các giải pháp đồng bộ để bảo đảm cung ứng điện cho miền Bắc trong năm 2026 đặc biệt trong các thời điểm cao điểm nắng nóng.

Áp lực vận hành gia tăng trong cao điểm nắng nóng

Năm 2026 đánh dấu năm đầu tiên triển khai Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, đồng thời mở đầu cho Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm giai đoạn 2026–2030 và Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 10 năm 2026–2035. Trong bối cảnh đó, ngày 18/1/2026, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 01/CT-TTg về các nhiệm vụ, giải pháp bảo đảm cung ứng đủ điện phục vụ sản xuất, kinh doanh và đời sống nhân dân trong cao điểm năm 2026 và giai đoạn 2027–2030.

Tuy nhiên, để bảo đảm cung ứng điện an toàn, ổn định và liên tục đang đặt ra nhiều khó khăn thách thức với hệ thống điện quốc gia đặc biệt là đối với khu vực miền Bắc.

Phát biểu khai mạc hội nghị, ông Phạm Mạnh Cường – Giám đốc Trung tâm Điều độ hệ thống điện miền Bắc (NSO) cho biết: Là đơn vị trực thuộc NSMO, NSO thực hiện chức năng điều độ vận hành hệ thống điện miền Bắc ở cấp điện áp 220kV và 110kV, bảo đảm cung cấp điện cho 18 tỉnh, thành phố, trong đó có Thủ đô Hà Nội, bao gồm hàng trăm nhà máy điện, hơn 80 trạm biến áp 220kV và khoảng 550 trạm biến áp 110kV.

Theo ông Phạm Mạnh Cường, trong nhiều năm qua, phụ tải hệ thống điện miền Bắc liên tục tăng cao và dự báo sẽ tiếp tục tăng mạnh trong những năm tới. Công suất và sản lượng ngày cao nhất đã chiếm tỷ trọng lớn trên 50% trong toàn hệ thống điện quốc gia, trong khi tổng công suất nguồn điện tại miền Bắc mới chỉ chiếm khoảng một phần ba của toàn hệ thống. Bên cạnh đó, bối cảnh địa chính trị thế giới diễn biến phức tạp, cùng với tác động của hiện tượng El Nino, nắng nóng kéo dài… đang tạo ra nhiều sức ép đối với nhiệm vụ vận hành tối ưu và bảo đảm cung ứng điện cho miền Bắc trong năm 2026 đặc biệt trong các thời điểm cao điểm nắng nóng.

“Hội nghị là diễn đàn để các cơ quan quản lý nhà nước, các đơn vị trong ngành điện, các địa phương và các đối tác cùng trao đổi, thống nhất, chia sẻ kinh nghiệm và tăng cường phối hợp hành động, nhằm triển khai hiệu quả các giải pháp vận hành tối ưu, bảo đảm cung ứng điện an toàn, ổn định cho miền Bắc trong năm 2026”, Giám đốc NSO nhấn mạnh.

Chia sẻ về tình hình vận hành hệ thống điện quốc gia năm 2026, ông Nguyễn Minh Quang – Phó Trưởng phòng Phương thức, NSMO cho biết: Cùng với những thách thức từ các yếu tố khách quan thì sự phát triển nhanh của trung tâm dữ liệu, xe điện và công nghiệp công nghệ cao cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về chất lượng và độ ổn định điện năng.

“Trong bối cảnh này, công tác điều độ hệ thống điện và vận hành thị trường điện năm 2026 đòi hỏi độ chính xác cao, điều hành linh hoạt và sự phối hợp chặt chẽ giữa các khâu phát điện, truyền tải và phân phối”, ông Quang cho biết.

Theo báo cáo của NSO,  phụ tải cực đại (Pmax) khu vực miền Bắc trong cao điểm hè năm nay được dự báo đạt khoảng 30.200 – 31.200MW theo kịch bản cơ sở, tăng từ 2.000 – 3.000 MW so với năm 2025. Trong kịch bản phụ tải cao, con số này có thể lên tới 31.360 MW, tương đương mức tăng trưởng khoảng 11,5% .

Thực tế vận hành cho thấy, nhiều máy biến áp (MBA) 220kV và đường dây 220kV đang vận hành gần đầy tải, đặc biệt tại các khu vực phụ tải lớn như Hà Nội, Hải Phòng, Bắc Ninh, Hưng Yên, Thanh Hóa… . Ở cấp điện áp 110kV, tình trạng mang tải cao cũng diễn ra phổ biến tại các trung tâm công nghiệp và đô thị.

Đáng chú ý, hệ thống còn xuất hiện nguy cơ mất cân bằng điện áp. Tại các nút phụ tải lớn, điện áp có xu hướng giảm sâu vào các thời điểm nắng nóng cực đoan, trong khi tại các khu vực tập trung nhiều thủy điện như Lào Cai, Sơn La, Lai Châu lại có hiện tượng điện áp tăng cao .

Bên cạnh đó, việc truyền tải điện từ miền Trung ra miền Bắc cũng gặp khó khăn khi hệ thống hiện có 4 mạch đường dây 500kV và 2 mạch 220kV liên kết Trung – Bắc, nhưng trong điều kiện phụ tải tăng cao, các tuyến này cũng chịu áp lực lớn, đặc biệt vào giờ cao điểm.

Giải pháp then chốt giúp giảm áp lực hệ thống

Trong bối cảnh nguồn điện không thể tăng ngay trong ngắn hạn, việc điều hành tối ưu các nguồn hiện có trở thành yếu tố then chốt.

Theo đó, NSMO/NSO đã thực hiện nghiêm các giải pháp theo Chỉ thị số 01, đồng thời để nâng cao hiệu quả công tác điều độ hệ thống điện và vận hành thị trường điện, NSMO/NSO đề nghị EVN tiếp tục đẩy nhanh tiến độ đưa vào vận hành các hệ thống tụ bù và đặc biệt là hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS) tại miền Bắc; các đơn vị phát điện và quản lý lưới điện, duy trì độ khả dụng thiết bị ở mức cao nhất; khẩn trương xử lý các khiếm khuyết thiết bị nhất thứ, nhị thứ; Sở Công Thương các tỉnh, thành phố tăng cường tuyên truyền sử dụng điện tiết kiệm điện, tiết kiệm năng lượng theo Chỉ thị 01, 09 và 10 của Thủ tướng Chính phủ...

Ngoài ra, đối với miền Bắc, theo NSO, đơn vị đề xuất tăng cường khai thác thủy điện theo hướng linh hoạt. Các nhà máy thủy điện nhỏ được yêu cầu tích nước và tập trung phát điện vào các khung giờ phụ tải đỉnh (12h30–15h30 và 21h–23h), đặc biệt trong mùa lũ tháng 7–8; phát triển điện mặt trời mái nhà, BESS với quy mô dự kiến hàng trăm MW sẽ tạo thêm công cụ điều tiết phụ tải, góp phần nâng cao tính linh hoạt của hệ thống điện trong tương lai gần; cùng với đó các giải pháp điều chỉnh phụ tải trong khung giờ cao điểm là các giải pháp quan trọng, mang tính nền tảng.

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, ông Nguyễn Thế Hữu - Phó Cục trưởng Cục Điện lực đánh giá cao công tác chủ động của NSMO cùng các điều độ miền trong tổ chức diễn đàn trao đổi giữa các đơn vị vận hành hệ thống điện, cơ quan quản lý, địa phương và doanh nghiệp sử dụng điện là hết sức kịp thời và cần thiết. Đây là cơ hội để các bên cùng chia sẻ thông tin, thống nhất giải pháp nhằm bảo đảm cung ứng điện ổn định, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và đời sống nhân dân trong bối cảnh nhu cầu điện ngày càng gia tăng.

Ông Nguyễn Thế Hữu nhấn mạnh: "Để bảo đảm an ninh năng lượng bền vững, yếu tố then chốt là sự phối hợp chặt chẽ giữa các đơn vị ngành điện với địa phương, doanh nghiệp và người dân. Việc chia sẻ trách nhiệm trong sử dụng điện hợp lý, cùng với các giải pháp kỹ thuật và quản lý đồng bộ, sẽ góp phần giảm áp lực cho hệ thống điện quốc gia, bảo đảm cung ứng điện an toàn, ổn định trong năm 2026 và các năm tiếp theo".

Tại hội nghị, đại diện các đơn vị đến từ EVN, EVNNPT, EVNNPC, EVNHANOI, Sở Công Thương tỉnh Bắc Ninh, các khách sử dụng điện lớn đã tham gia chia sẻ về tình hình phụ tải trong những tháng đầu năm 2026 và các giải pháp đảm bảo cung ứng điện, tiết kiệm điện, đồng thời qua đó đóng góp ý kiến trong công tác phối hợp quản lý vận hành, điều độ hệ thống điện...

Thay mặt NSMO, ông Phạm Quỳnh - Phó Tổng giám đốc NSMO đã cảm ơn các ý kiến chỉ đạo sâu sát của lãnh đạo Bộ Công Thương cũng như những trao đổi trách nhiệm từ các đơn vị tham dự. Theo ông Phạm Quỳnh, đây không chỉ là những định hướng quan trọng đối với công tác điều hành hệ thống điện mà còn là cơ sở để toàn ngành điện tăng cường phối hợp, chủ động hơn trong việc bảo đảm cung ứng điện năm 2026.

Để hiện thực hóa mục tiêu “không để thiếu điện trong bất cứ tình huống nào” theo chỉ đạo của Chính phủ, ông Phạm Quỳnh cho biết, đơn vị vận hành hệ thống điện đang triển khai đồng bộ các nhóm giải pháp. Trong đó, tập trung tối ưu vận hành nguồn điện, đặc biệt là khai thác hiệu quả thủy điện theo điều kiện thủy văn, đồng thời bảo đảm cung ứng nhiên liệu cho các nhà máy nhiệt điện. Song song với đó là tăng cường phối hợp với các đơn vị truyền tải, phân phối để xây dựng phương thức vận hành linh hoạt, chuẩn bị sẵn các kịch bản ứng phó với sự cố trong điều kiện phụ tải cao.

Ông Phạm Quỳnh khẳng định, việc bảo đảm cung ứng điện ổn định cho khu vực miền Bắc là trách nhiệm chung của toàn ngành và toàn xã hội. Đơn vị vận hành hệ thống điện cam kết sẽ phối hợp chặt chẽ với các bên liên quan để hoàn thành nhiệm vụ, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng và phục vụ phát triển kinh tế - xã hội năm 2026 và những năm tiếp theo.

Tiếp thu ý kiến chỉ đạo của lãnh đạo Cục Điện lực, NSMO cùng các ý kiến góp ý của các đối tác, khách hàng sử dụng điện lớn, thay mặt Trung tâm Điều độ hệ thống điện miền Bắc, ông Phạm Mạnh Cường khẳng định: Các ý kiến trên là cơ sở quan trọng để NSO tiếp tục hoàn thiện công tác điều độ vận hành, nâng cao chất lượng phối hợp vận hành và tăng cường hiệu quả thực hiện nhiệm vụ trong thời gian tới.