Trang thông tin điện tử tổng hợp
Chi tiết tin tức
A- A A+ | Trong Tăng tương phản Giảm tương phản

Đường sắt mở trục kết nối chiến lược Việt Nam - Tây Nam Trung Quốc

Đường sắt, logistics và cửa khẩu thông minh được kỳ vọng tạo động lực mới cho kết nối kinh tế, thương mại Việt Nam - Tây Nam Trung Quốc.

Sáng 20/11, tại thành phố Côn Minh, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc, Bộ Công Thương Việt Nam chủ trì, phối hợp với Chính quyền nhân dân tỉnh Vân Nam tổ chức Diễn đàn Kết nối chiến lược phát triển Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc. Diễn đàn có sự tham dự và phát biểu chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm; đồng chí Vương Dũng, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc, Phó Chủ tịch Ủy ban toàn quốc Hội nghị Hiệp thương Chính trị nhân dân Trung Quốc.

Cùng dự có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương, 6 Bộ trưởng của Việt Nam và lãnh đạo 10 tỉnh, thành phố; phía Trung Quốc có lãnh đạo các địa phương Vân Nam, Quảng Tây, Trùng Khánh, Tứ Xuyên, Quý Châu. Với hơn 800 đại biểu đăng ký tham dự, đại diện 570 doanh nghiệp hai nước, đây là diễn đàn kết nối Việt Nam với khu vực Tây Nam Trung Quốc có quy mô lớn nhất từ trước tới nay.

Trong khuôn khổ diễn đàn, các đề xuất về kết nối hạ tầng giao thông, đặc biệt là đường sắt khổ tiêu chuẩn, phát triển logistics và hiện đại hóa cửa khẩu được đặt ra như những hướng hợp tác trọng tâm. Đây cũng là những nội dung được Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh và Bí thư Tỉnh ủy Lào Cai Dương Quốc Huy nhấn mạnh từ góc độ hạ tầng liên vùng và kết nối kinh tế qua biên giới.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh.

Đường sắt mở rộng không gian hợp tác logistics

Tại diễn đàn, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh nhấn mạnh: “Việc thúc đẩy kết nối hạ tầng giao thông xuyên biên giới, trọng tâm là hệ thống đường sắt khổ tiêu chuẩn giữa Việt Nam và Trung Quốc, là một ưu tiên chiến lược”. Theo Bộ trưởng, tại Tuyên bố chung tháng 4/2026 nhân dịp Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc, hai bên đã nhất trí đẩy mạnh kết nối các tuyến đường sắt, tăng lưu lượng vận tải hàng hóa; đồng thời đẩy nhanh kết nối hạ tầng đường sắt, đường bộ, đưa hợp tác đường sắt trở thành điểm sáng mới trong hợp tác chiến lược giữa hai nước.

Từ định hướng hợp tác cấp cao, hai tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn phía Bắc được Bộ trưởng Trần Hồng Minh đặc biệt nhấn mạnh là Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng kết nối với Vân Nam và Đồng Đăng - Hà Nội - Quảng Ninh - Hải Phòng kết nối với Quảng Tây. Khi được triển khai, các tuyến này sẽ tạo thêm hành lang vận tải, kết nối các trung tâm công nghiệp, vùng nguyên liệu nội địa Trung Quốc với hệ thống cảng biển Việt Nam.

“Khi tuyến đường sắt này cùng với tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn Đồng Đăng - Hà Nội - Quảng Ninh - Hải Phòng kết nối với tỉnh Quảng Tây được triển khai, các tuyến đường sắt sẽ trở thành hành lang vận tải hiệu quả, giúp rút ngắn thời gian logistics, kết nối trực tiếp các trung tâm công nghiệp, vùng nguyên liệu nội địa của Trung Quốc tới các cảng biển của Việt Nam, mở rộng cánh cửa xuất khẩu ra thế giới, tạo lợi ích cho cả hai nước và thúc đẩy giao lưu nhân dân”, Bộ trưởng Trần Hồng Minh nhận định.

Các đại biểu tham dự diễn đàn.

Các đại biểu tham dự diễn đàn.

Như vậy, giá trị của các tuyến đường sắt không chỉ nằm ở năng lực vận chuyển mà còn ở khả năng tổ chức lại dòng lưu chuyển hàng hóa giữa hai nền kinh tế. Khi các trung tâm sản xuất, vùng nguyên liệu và cảng biển được kết nối thông suốt, doanh nghiệp có thêm lựa chọn về phương thức vận tải, giảm thời gian trung chuyển và nâng cao khả năng tham gia các chuỗi cung ứng khu vực.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Bộ trưởng Bộ Xây dựng kêu gọi các tổng thầu, doanh nghiệp xây dựng có uy tín, năng lực công nghệ cao của Trung Quốc hợp tác với các liên danh, doanh nghiệp Việt Nam; cùng ứng dụng công nghệ xây dựng tiên tiến, hiện đại để sớm đưa các tuyến đường sắt qua biên giới vào vận hành an toàn, bảo đảm chất lượng.

Một yêu cầu khác được đặt ra là phát triển đồng bộ các đầu mối logistics trên hành lang Côn Minh - Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng. Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho rằng cần tập trung nghiên cứu đầu tư hệ thống ga trung chuyển, tổ hợp logistics và các công trình hỗ trợ kỹ thuật tại khu vực Côn Minh, qua đó nâng cao năng lực vận tải container liên vận.

Bộ trưởng cũng nhấn mạnh yêu cầu tăng cường trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm trong đầu tư xây dựng, khai thác, vận hành, bảo trì, sửa chữa đường sắt; đồng thời hợp tác đào tạo nguồn nhân lực, hoàn thiện thể chế, tiêu chuẩn và quy chuẩn xây dựng hài hòa với quốc tế. Đây là những điều kiện quan trọng để các dự án kết nối không chỉ được triển khai mà còn vận hành hiệu quả, lâu dài.

Lào Cai muốn biến lợi thế cửa ngõ thành động lực

Nếu Bộ Xây dựng nhìn nhận kết nối đường sắt từ góc độ hạ tầng chiến lược quốc gia, thì với Lào Cai, yêu cầu này gắn trực tiếp với hoạt động giao thương qua biên giới và năng lực khai thác hành lang kinh tế. Là địa phương có chung đường biên giới với tỉnh Vân Nam, Lào Cai giữ vị trí cửa ngõ kết nối các tỉnh phía Bắc Việt Nam với các trung tâm kinh tế, thương mại của Trung Quốc và khu vực ASEAN.

Bí thư Tỉnh ủy Lào Cai Dương Quốc Huy cho biết, hoạt động giao thương qua các cửa khẩu trên địa bàn tỉnh tiếp tục có những chuyển biến tích cực. Trong 10 tháng năm 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu qua các cửa khẩu của tỉnh đạt khoảng 3,5 tỷ USD, tăng 45% so với cùng kỳ; dự kiến cả năm đạt khoảng 4 tỷ USD.

Bí thư Tỉnh ủy Lào Cai Dương Quốc Huy.

Bí thư Tỉnh ủy Lào Cai Dương Quốc Huy.

Theo ông Dương Quốc Huy, kết quả này cho thấy tiềm năng hợp tác giữa Lào Cai với Vân Nam và các địa phương khu vực Tây Nam Trung Quốc còn rất lớn, nhất là trong kết nối hạ tầng giao thông, logistics và phát triển thương mại biên giới.

Từ thực tiễn đó, lãnh đạo tỉnh Lào Cai đề nghị hai bên thúc đẩy triển khai tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng; đồng thời kết nối đồng bộ từ ga Lào Cai với khu vực Hà Khẩu và các tuyến đường sắt đi sâu vào nội địa Trung Quốc, hướng tới các trung tâm kinh tế như Thành Đô, Trùng Khánh. “Việc kết nối đồng bộ các loại hình giao thông sẽ góp phần mở rộng năng lực vận chuyển hàng hóa, giảm chi phí logistics và nâng cao hiệu quả giao thương giữa hai bên”, ông Dương Quốc Huy nhấn mạnh.

Cùng với đường sắt, Lào Cai kiến nghị đẩy nhanh tiến độ nâng cấp cao tốc Nội Bài - Lào Cai, triển khai các công trình kết nối cửa khẩu, trong đó có cầu biên giới Bản Vược; nghiên cứu phát triển vận tải thủy qua biên giới trên sông Hồng. Những đề xuất này cho thấy địa phương không chỉ hướng tới một tuyến vận tải đơn lẻ mà đặt mục tiêu hình thành mạng lưới kết nối đa phương thức, tăng khả năng lưu chuyển hàng hóa giữa hai bên.

Đáng chú ý, Lào Cai đề xuất nghiên cứu, thúc đẩy hình thành khu hợp tác kinh tế qua biên giới giữa Lào Cai và Vân Nam; phát triển các khu công nghiệp, cơ sở logistics, kho ngoại quan và cửa khẩu thông minh. Trong đó, cửa khẩu thông minh Kim Thành - Bắc Sơn trên trục hành lang Côn Minh - Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh được xác định là một hướng đi quan trọng nhằm nâng cao năng lực thông quan, tạo thuận lợi cho xuất nhập khẩu và kết nối chuỗi cung ứng.

Đại diện doanh nghiệp hai nước chụp ảnh kỷ niệm.

Đại diện doanh nghiệp hai nước chụp ảnh kỷ niệm.

Không dừng ở hạ tầng, Lào Cai còn đặt vấn đề tăng cường liên kết doanh nghiệp với Vân Nam, Tứ Xuyên, Trùng Khánh, Quý Châu và Quảng Tây. Các lĩnh vực hợp tác được địa phương đề xuất tập trung vào chế biến, tiêu thụ và phân phối hai chiều các sản phẩm dược liệu, nông sản, hàng tiêu dùng. Đây là hướng kết nối có ý nghĩa thiết thực, bởi khi giao thông và logistics được cải thiện, cơ hội mở rộng thị trường sẽ không chỉ dành cho các doanh nghiệp lớn mà còn tạo thêm dư địa cho các cơ sở sản xuất, kinh doanh tại địa phương.

Từ những định hướng được Bộ Xây dựng đưa ra đến các kiến nghị cụ thể của Lào Cai, có thể thấy kết nối hạ tầng đang được đặt trong mối quan hệ trực tiếp với thương mại, đầu tư và phát triển chuỗi cung ứng. Đường sắt tạo trục vận tải, logistics và cửa khẩu bảo đảm dòng lưu chuyển hàng hóa, còn liên kết doanh nghiệp là khâu đưa những lợi thế kết nối thành hoạt động kinh tế cụ thể.

Vấn đề đặt ra trong thời gian tới là thúc đẩy đồng bộ các dự án hạ tầng, hoàn thiện cơ chế phối hợp và thu hút sự tham gia của cộng đồng doanh nghiệp hai nước. Khi những kết nối này được hiện thực hóa, hành lang Côn Minh - Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh sẽ có thêm điều kiện phát huy vai trò trong giao thương Việt Nam - Trung Quốc, đồng thời mở rộng kết nối giữa khu vực Tây Nam Trung Quốc với ASEAN và các thị trường quốc tế.

Diễn đàn Kết nối chiến lược phát triển Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc xác định 5 lĩnh vực ưu tiên thúc đẩy hợp tác gồm logistics, kết nối đường sắt, cửa khẩu thông minh, khu hợp tác kinh tế qua biên giới và thương mại qua biên giới. Đây là những mắt xích có quan hệ chặt chẽ, hướng tới hình thành mạng lưới kết nối đồng bộ hơn giữa Việt Nam với các địa phương Tây Nam Trung Quốc, tạo thuận lợi cho lưu chuyển hàng hóa, phát triển chuỗi cung ứng và mở rộng không gian hợp tác kinh tế, thương mại.

Nhóm PV đưa tin từ Côn Minh, Trung Quốc

Tin liên quan

Đối tác tin cậy